Recensies

‘Onroerend goed’ door Deborah Levy

Vorige maand werd op deze website Dingen die ik niet wil weten besproken. Dat is het eerste deel van de 3-delige autobiografie van Deborah Levy. Onroerend goed is het derde deel. Wat een mooi toeval. Janny Wildemast is in haar recensie echter niet erg enthousiast en ze sluit af met de hoop dat de volgende twee delen meer de moeite van het lezen waard zijn. Dat is wat mij betreft ruimschoots het geval. Onroerend goed is prachtig. Het is goed geschreven, uitnodigend om te lezen, kritisch naar zichzelf en de wereld, relativerend en met humor.

In dit laatste deel viert Deborah haar 60e verjaardag. Haar jongste dochter zal in het nieuwe studiejaar het huis verlaten. De oudste dochter is het huis al uit, dus er zal een hele nieuwe levensfase voor haar aanbreken. Ze woont nu in een bouwvallig flatgebouw op een heuvel in Londen. Maar ze heeft een ingebeelde eigendomsportefeuille en daar zit een statig oud huis in met een ovale open haard en een granaatappelboom in de tuin. Een huis met fonteinen en putten, opvallende wenteltrappen, mozaïekvloeren. Het hele boek door veranderen die fantasieën, speelt ze ermee en zijn het metaforen voor allerlei andere zaken en verlangens. In de eigendomsportefeuille zitten ook de dingen die je waardevol vindt, die je kunt bezitten, afzweren of nalaten.

Deborah woont dus in Londen, maar bezoekt ook New York, Mumbai, Berlijn, woont een half jaar in Parijs en is met vakantie in Griekenland. Veel vrienden en vriendinnen komen langs of worden bezocht. Het belangrijkste mannelijke personage is ‘mijn beste mannelijke vriend’. Hij dringt er bij haar op aan dat ze, nu de kinderen uit huis gaan, met iemand gaat samenwonen. Ze vindt dat een mogelijke optie, maar de echtscheiding die ze achter de rug heeft, maakt haar nog steeds heel sceptisch in het denken over het machtsspel tussen man en vrouw. De beste mannelijke vriend is getrouwd maar begint een relatie met een vriendin van haar. Deborah Levy vertelt dit allemaal in mooie composities. Ze kan verhalen zo vertellen dat ze eenvoudig lijken maar toch veel betekenis hebben. Het wordt nooit rommelig, het blijft gestructureerd. De verhalen schieten door de tijd, er zijn veel personages/schrijvers met veel citaten. Ze passen bij elkaar, vormen weer een geheel.

Tussen Parijs en Griekenland in is ze weer even terug in Londen. Dan volgt een cruciaal hoofdstuk. Ze beschrijft hoe ze daar op een literair feestje negatief bejegend wordt door een “mannelijke schrijver van enig aanzien, zij het niet in míjn hiërarchie van aanzien”. Ze filosofeert over haar eigen schrijverschap, over mannelijke schrijvers versus vrouwelijke schrijvers. Over de bezwete man die tegenover haar staat, schrijft ze: “De waarheid was dat hij alle vrouwelijke schrijvers beschouwde als pachters van zijn land”. En ze bedenkt: “…dat de last van het bestaan zwaarder is geweest in mijn leven dan in mijn boeken. Al lijkt het misschien de omgekeerde wereld, het heeft zo moeten zijn. Anders had mijn leven me eronder gekregen.” Zo’n levensinstelling kan ik waarderen.

In Griekenland huurt ze een groot, oud vakantiehuis. Haar onroerend goed dromen vervagen. De beste mannelijke vriend, die bij haar logeert, vertrekt naar zijn nieuwe vriendin. Haar beide dochters arriveren met de boot en stralen zelfstandigheid uit. Ze beseft: “mijn boeken zijn mijn onroerend goed”. Een mooi open einde.

Tot slot iets over de grammatica. In een van de droomhuizen is er een ingebeelde bediende en lees je: “de lippen van mijn bediende waren verkleurd door de frambozen die hen bij de lunch had verslonden.” In het Engels is het genderneutrale ‘they’ al langer gangbaar. Al krijgt het in deze roman maar een kleine rol, het wordt in ieder geval gebruikt en dat vind ik goed. Taal ontwikkelt zich iedere dag en het Nederlands zal zich in deze ook ruimer en creatiever moeten ontwikkelen.

De vertaling door Astrid Huisman en Roos van de Wardt is prima.

Uitgeverij     De Geus, 2021
Pagina’s       278
Vertaald        uit het Engels door Astrid Huisman en Roos van de Wardt (Real Estate)
ISBN             978 9044 544 503

Recensie door Vera Berendsen, september 2022

 

 

 

Share

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Powered by: Wordpress