Nieuwsbrieven

September nieuwsbrief

Beste leensters, leners en andere belangstellenden,

De Hollandse zomer drentelt nog wat voort, en het nieuwe culturele seizoen gaat weer beginnen. Kijk daarom zeker ook bij de activiteiten.

*Het Internationaal Literatuur Festival Utrecht (ILFU) zal dit jaar voor de 4e keer in deze vorm gehouden worden. Het zal er, net als vorig jaar, gedeeltelijk anders uitzien dan eerdere jaren. Zo is er weer geen boekenmarkt, maar de (38e!) Nacht van de Poëzie gaat wel door, op de laatste avond, zaterdag 2 oktober. De finale van het NK Poetry Slam zal voorafgaand aan het festival plaatsvinden, op 10 september. Het festival opent op 23 september met de 13e Belle van Zuylenlezing. Afgelopen 2 jaar werd die gehouden door de winnares van de Belle van Zuylenring; in 2019 was dat Chimamanda Ngozi Adichie en in 2020 Margaret Atwood.

Het motto dit jaar is Why Fiction MattersIn een wereld van vluchtige journalistiek, nieuws waarvan niet duidelijk is of het klopt, meningen en tegenstellingen kan literatuur je helpen de werkelijkheid beter te begrijpen. In fictie is er de mogelijkheid om echt vrij te denken, voorbij de waan van de dag. Maya Angelou, ILFU’s Literaire Meester van dit jaar, stelde dat literatuur in staat is om verborgen verhalen aan het licht te brengen. Fictie biedt ons de mogelijkheid van een nieuw perspectief op de wereld. Uitgenodigde schrijvers, dichters, muzikanten en andere makers komen aantonen waarom fictie ertoe doet.

Een tweetal programma-onderdelen:
– Exploring Stories (25 september) is een festivalmiddag met schrijvers, dichters en muzikanten van over de hele wereld die je met hun verhalen iets leren over de tijd waarin we leven. Grote kwesties van onze tijd zijn allemaal met elkaar verknoopt zijn, wereldwijde problemen waarvoor niet een eenduidige oplossing bestaat. De literatuur zoekt naar de waarheid achter de waarneembare feiten. Margaret Atwood vertelde vorig jaar tijdens haar lezing: ’I write about unpleasant futures in the hope that we will not allow those futures into reality,’
Deelnemende schrijfsters (voor zover nu bekend): Jeanette Winterson en Miriam Rasch, Désanne van Brederode, Roxane Gay, Samya Hafsaoui, Imbolo Mbue, Rebekka de Wit, Caroline Lamarche, Manon Uphoff en Lisa Weeda
Meer info: https://www.ilfu.com/evenement/ilfu-exploring-stories/

– Tijdens de Nacht van de Poëzie, het grootste poëziefestival van het jaar, zullen in ieder geval uit hun werk komen voordragen: Lieke Marsman, Vrouwkje Tuinman, Lisette Ma Neza, Maria Barnas, Maartje Smits, Rosa Schogt,, Meity Völke, Liesbeth Lagemaat. Claudia de Breij zal met haar band liedjes spelen, evenals de Marokkaanse Rrways zangeres Aïcha Tachinouite.
Meer info: https://www.ilfu.com/evenement/38ste-nacht-van-de-poezie/

* Afgelopen maand verschenen nog 4 artikelen in de Trouw-serie Vrouwelijke reispioniers. Iris Hannema las deze zomer boeken van haar reizende voorgang­sters, de vrouwelijke ontdekkingsreizigers van de vorige eeuw. In de augustus-nieuwsbrief heb ik er meer over geschreven.
https://www.trouw.nl/cultuur-media/als-vrouw-alleen-op-reis-het-heeft-z-n-voordelen~b1b4b794/
https://www.trouw.nl/cultuur-media/juist-tijdens-een-oorlog-kwam-martha-gellhorn-non-stop-inspirerende-mensen-tegen~b9c52414/
https://www.trouw.nl/cultuur-media/james-is-een-vrouw-geworden-en-de-buren-doen-alsof-er-niets-is-veranderd~b7f40e1e/
https://www.trouw.nl/cultuur-media/met-een-setje-reservekleding-en-een-automatisch-pistool-op-de-fiets-naar-india~b1033208/

Freya Stark (1893-1993) raakte op jonge leeftijd gefascineerd door het Midden-Oosten. Na haar studie geschiedenis en vrijwillige verpleegster zijn tijdens de Eerste Wereldoorlog vertrok ze naar het Oosten. Ze reisde door onherbergzame streken van Iran en schreef er een van haar eerste boeken, The Valleys of the Assassins and Other Persian Travels, een islamitische geschiedenis- en geografiestudie doorwrocht met haar reisavonturen. Ze was iemand die zich in gespeelde onschuld overal naar binnen kon bluffen en zo haar weg vervolgde, rustig verder tekenend aan de landkaarten die ze voor de British Intelligence maakte.

Martha Gellhorn (1908-1998) verhuisde op haar 21ste naar Parijs met de ambitie om schrijver te worden. Ze rolde er in de journalistiek en kreeg invloedrijke vrienden. Ze ontpopte zich tot de belangrijkste vrouwelijke oorlogscorrespondente van de 20e eeuw. Ze versloeg de Spaanse Burgeroorlog, op D-Day, stond ze gehuld in een verpleegstersuniform op de stranden van Normandië om verslag te doen. Ze was een prachtige verschijning die bekend stond om haar scherpe tong, een karaktereigenschap die je als vrouw alleen op reis harder nodig hebt dan een geweer, zei ze. Over dat reizen schreef ze o.a. Reizen met mijzelf en anderen. 

Jan Morris werd al jong op handen gedragen en was freelance sterjournalist van beroemde Engelse kranten. Zij ervaarde haar stap ‘van de goudeerlijke krantenverslaggever James Morris tot de vrouwelijke reiziger en historica Jan Morris’ niet als overstap van man naar vrouw. In het laatste interview dat ze voor haar dood aan The Guardian gaf, zei ze: “Ik zou het woord ‘verandering’, zoals in ‘geslachtsverandering’ zelf nooit gebruiken. Ik ben niet van geslacht veranderd, zo zwart-wit is het voor mij nooit geweest: ik heb het ene in het andere geabsorbeerd, ik ben nu een beetje van alle twee.” Haar mooiste reisboek: A writer’s world. Travels 1950-2000, een verzameling reisverhalen en reportages die de geschiedenis van 5 decennia weergeven.

Dervla Murphy  was een reizigster van het authentieke soort: ze zweerde bij alleenreizen (alleen dan kan je echt contact te maken), reisde zeer low budget en lichtgewicht en was helemaal niet bang. Op de reis die haar inspireerde om haar reisboekklassieker Full Tilt, Ireland to India with a Bicycle te schrijven, reisde ze slechts met één reservesetje kleding en een automatisch pistool met munitie. Ze leefde haar leven van jongs af aan onder haar eigen voorwaarden, van school tot de tocht van dertienhonderd kilometer door het hoge Peruaanse Andesgebergte, samen met haar 9-jarige dochter.

 

Onlangs uitgebrachte titels
 Levenshonger van Marie Kessels gaat over de jonge vrouw Elzbieta, die een jaar na haar vertrek uit Poznan naar Nederland, half door haar eigen toedoen wordt ontslagen door haar werkgever, een gigant in de vleesindustrie. Met pijn en moeite probeert ze deze affaire voor zichzelf te reconstrueren. Ze houdt haar hoofd boven water met kleine inkomsten. Een geïmproviseerde schaduweconomie van ruil, dienst en wederdienst. Ondertussen leert Elzbieta aan haar vaste tafel in het café de taal, en luistert ze naar de verhalen van de mensen om haar heen. Marie Kessels geeft met groot empathisch vermogen geeft gestalte aan personages die vaak over het hoofd worden gezien, mensen in de marge, die weigeren verzwolgen te worden en een plaats in de wereld opeisen. Ze beschrijft een heldin die houvast vindt in al het moois dat ‘glinstert in de plooien van het hardvochtige bestaan’.
– In Bijeen volgt Natasha Brown het leven van een jonge, zwarte vrouw. Ze bereidt zich voor op een uitbundig tuinfeest op het familielandgoed van haar witte vriend. Tegelijkertijd overdenkt ze haar leven, hoe ze altijd alle samengestelde stukjes van zichzelf bijeen heeft gehouden. Terwijl de minuten verstrijken en de toekomst lonkt, ontkomt ze niet aan de vraag: is het tijd om alles uit elkaar te halen? Het is een verhaal over de verhalen waarin we leven – die van ras en klasse, veiligheid en vrijheid, winnaars en verliezers. En over een vrouw die de regie over haar eigen verhaal durft te nemen, zelfs ten koste van haar leven. ‘Een kalme, afgemeten oproep tot revolutie’, zegt Ali Smith erover. Andere recensies: ‘Schitterend. Dun boek, van immens belang.’en ‘Een virtuoos debuut. Bijeen voelt pijnlijk uniek.
– Elke is veredelaar. In Wormmaan van Mariken Heitman trekt ze zich na tegenslag op haar werk terug op een Waddeneiland met een vergeten erwtenras, een tweeslachtig gewas dat zich moeilijk laat sturen. Langzaam groeit het besef dat zij gewassen vormt zoals de maatschappij háár probeert te vormen. Kan ze de erwt ontdoen van domesticatie? En wat, of wie, blijft er over als je alles afpelt dat door anderen aan je werd opgedrongen? Parallel aan Elkes zoektocht verhalen onze voorouders over Ra, eenling op drift, die aansluiting zoekt bij wat later de eerste boeren zullen blijken. Ra, net als Elke in het heden, lijkt nergens bij te passen. Moet deze mens veranderen of de groep – of misschien hun gezamenlijke wereldbeeld? Langzaam wordt duidelijk hoe de mens altijd op zoek is naar oorsprong, identiteit en betekenis.
– Hoe kun je van een mens houden als je de planeet uitbuit, vraagt schrijfster Élisabeth Filhol zich in Storegga af. De Franse schrijfster koppelt geologie aan psychologie. In december 2013 raast orkaan Xaver over de Noordzee. Op de Britse eilanden valt het leven stil, tot het buiten weer veilig is. Geologe Margaret Ross moet voor een congres naar Denemarken. Ze is een van de weinigen in haar vakgebied die zich niet hebben laten verleiden door het grote geld van de olie-industrie. Ze heeft er haar levenswerk van gemaakt om Doggerland in kaart te brengen, een groot gebied midden in de Noordzee dat ooit continent en eiland met elkaar verbond. Tot het achtduizend jaar geleden na een aardverschuiving, de Storegga Slide, door een enorme tsunami verzwolgen werd. Het heeft haar doen beseffen hoe machtig de natuur is, en hoe kwetsbaar en fragiel de mens. Toevallig ontmoet ze Marc weer, de man met wie ze ooit lief en leed deelde. Hij is als petroloog verantwoordelijk voor boortorens die op de Noordzee het zwarte goud naar boven halen. Voor hem staat de natuur ten dienste van de mens en hoeft ze enkel te worden getemd.
– In Zwerm wordt de wereld bekwaam buiten de hekken gehouden van de omheinde vinexwijk Nieuwer Zandpol. Alma doet er alles aan om erbij te horen, maar haar dochter Akke voelt zich als een vinvis die is vastgelopen op een nieuwbouwzandbank. Zij broedt op haar ontsnapping. Alleen Franka komt de stad uit. De allesoverheersende herrie van een zwerm spreeuwen in de boom achter haar huis drijft haar juist naar de ogenschijnlijke rust van Nieuwer Zandpol. Terwijl de buurtbewoners meedogenloos deinen op de golven van hun saamhorigheid, vallen de vogels dood uit de hemel en ontstaat er een vrijwel onzichtbare, nieuwe zwerm. Is het wel mogelijk om Nieuwer Zandpol te ontvluchten? Schrijfster Berthe Spoelstra stelt urgente vragen: Kan je je individualiteit behouden binnen een groep? Kan je leven buiten een gemeenschap? Hoe werkt de controlesamenleving? Is er nieuwe hoop voor de toekomst?
– Nog een roman over een eenling in een (schijnbaar) saamhorige gemeenschap, Een Liefde van Sara Mesa. De jonge vertaalster Nat vindt het in de stad te vluchtig en anoniem, en huurt een vervallen huisje in een dorp op het platteland. Dat de huisbaas een opdringerige, nare man is die soms ongevraagd binnen staat, neemt ze op de koop toe. Wat wél goed gaat is het contact met haar dorpsgenoten. Ze zijn vriendelijk en geven haar het gevoel dat ze welkom is. Maar Nat is ook onzeker en pakt de dingen niet altijd aan zoals de dorpelingen vinden dat het hoort. Dat levert haar veel weerstand op, en ondanks haar goede wil brengt haar onhandigheid haar uiteindelijk juist dieper in de problemen. De Spaanse schrijfster portretteert zonder te oordelen een jonge vrouw die soms het verkeerde doet, terwijl ze eigenlijk alleen maar onafhankelijk wil zijn.
– In de roman Verzonken stad probeert de Italiaanse schrijfster Marta Barone het leven van haar ondoorgrondelijke vader te reconstrueren. Na zijn dood is ze erachter gekomen dat hij lid was van een extreemlinkse groepering. Door contact op te nemen met haar vaders vroegere vrienden en in archieven te speuren probeert ze een antwoord te vinden op de vele vragen die ze heeft. Wie was deze jonge arts, die altijd de kant koos van de armen en zich steeds inzette voor een ander, en die werd gearresteerd omdat hij lid was van een terroristische groepering? En waarom heeft hij haar, zijn dochter, nooit verteld over die jaren? Tijdens haar zoektocht ontvouwt zich een complex en duister hoofdstuk in de Italiaanse geschiedenis: het tijdperk van de jaren zeventig, waarin de emancipatiestrijd van arbeiders en andere goed bedoelde acties uitmondden in bloed, geweld en extremisme. Marta leert haar vaders vele stiltes beter begrijpen, zijn relatie ten opzichte van de dood, en ze leert te houden van de jonge vrolijke en genereuze man die haar vader was voordat hij ten onrechte in de gevangenis belandde.
– Zonnebloemzussen van Martha Hall Kelly gaat over drie vrouwen tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865). Het is na Seringenmeisjes en Russische rozen het 3e deel uit de Woolsey-Ferriday Trilogie, opnieuw een historische roman over bijzondere vrouwen. Georgeanna Woolsey zet zich af tegen wat er van haar verwacht wordt als jonge vrouw uit een gegoede familie. Wanneer de burgeroorlog uitbreekt, besluit ze verpleegster te worden aan het front. Nadat zij en haar zus Eliza soldaten hebben verpleegd aan boord van hospitaalschepen, reist Georgy met haar moeder naar Gettysburg, waar ze echt worden geconfronteerd met de gruwelen van de oorlog. Jemma is een slavin; net als haar ouders werkt zij op de plantage Peeler. Haar zus, Patience, werkt op de naastgelegen plantage. Beiden leven in angst voor LeBaron, de wrede opzichter. Wanneer Jemma verkocht wordt door haar eigenares Anne-May pakt ze haar kans om te ontsnappen, maar ze moet daarbij wel haar familie achterlaten. Anne-May krijgt de leiding over de plantage wanneer haar man voor het Noorden gaat vechten. Haar geliefde broer heeft juist dienst genomen bij het leger van het Zuiden. Zelf wil ze zich ook inzetten voor haar idealen en ze wordt spion. Hoelang zal zij haar werk kunnen doen voordat ze ontdekt wordt?
– Even krabben van de Amerikaanse blogster en podcast-host Rebecca Watson vertelt het verhaal van een naamloze vrouw die leeft in een wereld van kantoorpolitiek, klokkijken en emoji-appen. Ze wordt wakker, gaat naar kantoor, kijkt naar haar telefoon. Maar achter dit monotone proces schuilt iets, knaagt iets. Ze zoekt naarstig naar afleiding in de nasleep van een aanranding. Gedachten herhalen zich voortdurend, verweven zich met zintuigen en alle hedendaagse afleidingen. Onze vertelster wordt steeds nerveuzer naarmate de dag vordert. Moet ze echt acht glazen water per dag drinken om gehydrateerd te blijven? Geldt het woord ‘verkrachting’ voor wat er met haar is gebeurd? Waarom is de etiquette van het vrouwentoilet zo beladen? Die collega die blijft aanbieden om thee voor haar te zetten, weet zij iets? En waarom kan ze niet stoppen met krabben? Haar geest draait overuren. De Guardian schreef: “Watsons vermogen om de innerlijke monoloog van haar personage met haar fysieke aanwezigheid te verbinden is bijzonder; ze komt steeds volledig tot leven.
– In Het weekend biedt Charlotte Wood een inkijk in de levens van drie vriendinnen op leeftijd die samen het vakantiehuis opruimen van hun overleden vriendin ­Sylvie. Zonder de evenwichtige Sylvie steken sluimerende frustraties en oud zeer echter de kop op. Botsende karakters, ongenode gasten, te veel wijn en een oude hond veroorzaken een explosieve situatie en de vriendschap dreigt uit elkaar te spatten. Maakt het weekend hun band sterker, of nemen ze hierna voorgoed afscheid van elkaar? Volgens The Times is het ”Boek van het jaar’, en volgens recensies: ‘een levendige getuigenis van het feit dat het leven niet stopt na je zeventigste.’ en ’Een warm pleidooi voor het accepteren van onze onderlinge verschillen. Een wijze en geestige roman die zelfinzicht biedt’.
– In Het diepe blauw worden de tweelingzusjes Hassana en Husseina van elkaar gescheiden na een brute roofoverval op hun dorp. Hassana belandt na haar omzwervingen in Accra, aan de Goudkust van West-Afrika, waar ze later de politiek in gaat. Husseina komt in Bahia, Brazilië, terecht waar ze woont en werkt met een candomblé-priesteres. In hun dromen over het diepe blauw dat hen scheidt blijven ze met elkaar verbonden, en de vraag is of het lot hen ooit weer samen zal brengen. In deze epische roman vol historische details beschrijft de in Ghana geboren Ayesha Harruna Attah een tijd van grote veranderingen in West-Afrika: de slavernij is afgeschaft, maar het kolonialisme doet zijn intrede in de levens van twee moedige jonge vrouwen die de nieuwe maatschappij mede vorm zullen geven.
– Eerder werden al korte verhalen van haar gepubliceerd, maar Hier komen wij vandaan klinkt in de vooraankondiging als een verrassende debuutroman van Leonieke Baerwaldt. Een moeder en een dochter leiden een zwervend bestaan, een fabrieksarbeider droomt erover een tropische-vissenwinkel te beginnen, twee geliefden besluiten samen een huis te bouwen en de kleine zeemeermin wordt geconfronteerd met de harde werkelijkheid. In dit verhaal over diermensen en mensdieren vinden de sprookjes van Andersen en Grimm een eigentijdse weerklank.
– De zaak aan Highway 62 van de naar California verhuisde Marokkaanse Laila Lalami is veel bekroond en nu vertaald in het Nederlands. Het wordt wel genoemd: een familiesaga, whodunnit en liefdesgeschiedenis in één, die op subtiele wijze de problemen van de westerse maatschappij blootlegt en van ’de immigrant als ’de ander’. Een in de jaren ’80 geëmigreerde man wordt op een avond op een donkere kruising in een klein stadje in de Mojavewoestijn geschept door een voorbijrazende auto. Het lijkt een bewuste actie. Zijn volwassen dochter keert terug naar haar familie om die bij te staan en raakt betrokken bij het politieonderzoek, de geheimen binnen het gezin en de hypocrisie van de gemeenschap.
– In Hier hoor je niemand over van Patricia Lockwood reist een vrouw als internetexpert de wereld over voor panelgesprekken nadat haar post ‘Kan een hond een tweeling zijn?’ viraal is gegaan. Het internet bepaalt haar hele bestaan. In reactie op existentiële bedreigingen als klimaatverandering en economische onzekerheid post ze stug door, meer en meer berichten die haar steeds dieper de leegte in trekken. Als haar moeder haar appt met ‘Er is iets mis’ en ‘Hoe snel kun je hier zijn?’, wordt ze wakker geschud. Het echte leven dringt tot haar door en zet de toenemende absurditeit van haar online bestaan in een ander licht.

Verhalen:
– Het zomerhuisje dat Nina Burton erft van haar moeder is in slechte staat. Als ze begint met de renovatie, merkt ze dat ze niet de enige bewoner is: de dakisolatie vormt een warm nest voor een familie eekhoorntjes, aan de deur hangt een bijennest, en het gehamer aan het huis krijgt al snel een echo in het driftige getimmer van een specht. De dieren in haar nabijheid vormen de aanleiding tot aanstekelijke anekdotes. In Levensmuren, de wereld rond mijn zomerhuis verweeft de Zweedse schrijfster de anekdotes met wetenschappelijke en filosofische beschouwingen.

Non-fictie
– Caitlin Moran schreef een Ode aan de overvraagde veertig plus-vrouwen (die de wereld draaiende houden), More than a woman. Als je eenmaal de dertig bent gepasseerd, dacht de Britse schrijfster, dan weet je wel hoe dat moet, vrouw-zijn. Dan liggen je moeilijkste jaren achter je. Daarom keek ze uit naar haar leven als veertiger, dat zou een eitje zijn. Toch? Helaas: als de middelbare leeftijd nadert, doemen er allerlei nieuwe levensvragen op. Waar komen toch al die spullen in de keukenla vandaan? Hoe kan het dat seks opeens saai is? Waarom heeft wijn zich tegen je gekeerd? Mogen feministen botox laten inspuiten? En de eeuwig terugkerende kwestie: wie past er op de kinderen? Op de haar bekende ’funny feminist’ wijze zet ze zich er mee uiteen.
Interview in de VK met haar: https://www.volkskrant.nl/cultuur-media/vrouwen-van-veertig-plus-zijn-niet-saai-en-lelijk-ze-zijn-heldhaftig-en-ongelooflijk~b4e1fef8/

Activiteiten in Utrecht en daarbuiten:
– Op 26 september opent in Rijksmuseum Twenthe een spectaculaire tentoonstelling rond het leven en werk van barokschilderes Artemisia Gentileschi (1593 – na 1654). Zij was één van de belangrijkste vertegenwoordigers van de Italiaanse schilderkunst uit de 17e eeuw. Als vrouw manifesteerde zij zich in een mannenwereld, zonder zich te conformeren. Daarom wordt zij in latere tijden een symbool van de strijd tegen het patriarchaat. De tentoonstelling Artemisia. Vrouw en macht draait om haar bijzondere leven en werk. Het project past binnen een recente ’herontdekking’ van de kunstenares in de afgelopen jaren. Het is gelijk ook de herontdekking van Artemisia als vrouwelijk icoon, een kunstenaarsdochter, een uitstekende (portret)schilderes die een bijzonder leven leidde. Daarnaast gaat het ook om de verschillen en overeenkomsten tussen Artemisia’s tijd en onze hedendaagse blik. Wat zeggen haar biografie en haar werk over haar tijd, en wat zegt ons begrip daarvan over die van ons? Hoe kunnen wij Artemisia’s schilderijen lezen?
Op de website van het museum is veel extra informatie (met filmpjes) te vinden, rond verschillende thema’s.
Meer info: https://www.rijksmuseumtwenthe.nl/rubriek/2931/nl/verwacht-artemisia-vrouw-amp-macht
– In de DUIC (Digitale Utrechtse Internet Courant) las ik het bericht Centraal Museum Utrecht koopt samen met andere musea feministisch kunstwerk. Het gaat om Guess who’s coming to dinner too? van Patricia Kaersenhout, en bestaat uit vier grote tafels in de vorm van een driehoek. Aan de tafels is plaats voor 60 vrouwen, die allemaal onderbelichte verhalen uit de wereldgeschiedenis representeren. Ze komen van over de hele wereld en uit verschillende tijdperken en hun verhalen zijn veelal overgedragen via legendes, mythologieën, en mondelinge overlevering. Glaswerk en geborduurd tafellinnen moeten de vrouwen symboliseren. Voor het borduren van de namen op het linnen, roepen de musea de lokale gemeenschap op, zo begrijp ik uit het artikel. De Nederlands-Surinaamse kunstenares en activiste inspireerde zich op de installatie The Dinner Party uit 1979 van de Amerikaanse Judy Chicago, een belangrijk en iconisch kunstwerk uit de feministische kunstgeschiedenis. Dat is een driehoekige tafel gedekt voor 39 vrouwen die de bijdrage van vrouwen aan de westerse geschiedenis zichtbaar maakt, en dat permanent staat opgesteld in New York. Guess Who’s Coming to Dinner Too? kan gezien worden als een aanvulling hierop; aan tafel zitten alleen zwarte vrouwen en vrouwen van kleur.
In de link een uitgebreid interview met Patricia, uit 2019: https://www.mistermotley.nl/art-everyday-life/het-westen-de-geschiedenis-stil-dood-vergeten-patricia-kaersenhout-de-appel
Duic-artikel: https://www.duic.nl/cultuur/centraal-museum-utrecht-koopt-samen-met-andere-musea-feministisch-kunstwerk/
– Gedurende de maand september is in de bibliotheek van Kanaleneiland (Utrecht) een foto-tentoonstelling te zien: Vrouwen die muren afbreken. Het zijn tien verhalen van Utrechtse vrouwen die in deze tijd figuurlijk muren slechten. Muren van onrecht, uitsluiting, discriminatie en achterstelling. Deze vrouwen verbinden, doorbreken taboes, doen vooroordelen teniet en komen op voor zaken die hen na aan het hart liggen. Het bijeen brengen van de verhalen is geïnspireerd op Trijntje van Leemput, een Utrechtse verzetsheldin aan het begin van de   80-jarige oorlog. Volgens de overlevering zou ze op 2 mei 1577 na het beleg van Vredenburg een grote groep vrouwen hebben verzameld en zijn opgetrokken naar het kasteel Vredenburg, waar ze het signaal gaf om het kasteel te slopen. De foto’s op de tentoonstelling zijn gemaakt door onafhankelijk fotojournaliste en multimediamaker Ilvy Njiokiktjien, het idee en de teksten rond de tentoonstelling zijn van Véronique Konings.
Meer info: https://www.bibliotheekutrecht.nl/agenda/volwassenen/alle-activiteiten-volwassenen/vrouwen-breken-muren200521.01092021.html
– Vanaf 4 september is in Museum de Fundatie een tweetal tentoonstellingen te zien van vrouwelijk kunstenaars.
Beelden, met beelden van Lotta Blokker, en schilderijen van Chae Eun RheeLotta Blokker raakte de afgelopen jaren gefascineerd door afbeeldingen die op karakteristieke wijze onrecht en verdriet laten zien, en dat zo sterk doen dat ze het symbool worden van menselijk leed. Bijvoorbeeld door foto’s die de grote historische wreedheden in één beeld lijken te vangen, en die iedereen kent. Ze vormden de inspiratiebron voor haar nieuwe beeldenserie. Chae Eun Rhee maakt monumentale schilderijen, die ze volstopt met een scala aan verschillende beelden. Het zijn assemblages waarin tijd, media en geschiedenis dwars door elkaar heen bewegen. De Zuid-Koreaanse schildert zo goed dat het even duurt voordat je de breuken en ongerijmdheden in de gaten hebt. De gecreëerde wervelende wereld van associaties, waarin alles met elkaar verbonden lijkt te zijn, is een fris, spannend en verleidelijk alternatief scenario voor de perceptie van onze wereld.
Meer info: https://www.museumdefundatie.nl/nl/lotta-blokker-2/ en https://www.museumdefundatie.nl/nl/chae-eun-rhee/
– Vanaf 24 september zijn er in Slot Zuylen een aantal uitvoeringen van de muzikale theatervoorstelling Belle; haar liefdes, haar leven; over het leven en de liefdes van vrijdenker, schrijfster en componiste Belle van Zuylen. Muziektheatermaker Anita van Soest zingt en vertelt over de innerlijke worstelingen van deze getalenteerde adellijke vrouw in de 18e eeuw, die op zoek ging naar haar eigen onafhankelijkheid. In de voorstelling klinkt pianomuziek van Belle van Zuylen en andere vrouwelijke componisten, die net als Belle moesten opboksen tegen mannelijke tegenhangers.
In het Utrechtse gemeentelijke onderzoek naar de slavernijgeschiedenis van de stad is naar voren gekomen dat Belle van Zuylen en haar familie profijt zou hebben gehad van de slavenarbeid en -handel in die tijd. Naar aanleiding daarvan zijn er vragen gerezen over bijvoorbeeld hoe Belle dat kon rijmen met haar verlichtingsideeën. In de periode van de voorstelling is er in het slot de tentoonstelling te zien Slot Zuylen & Slavernij.
Meer info: https://www.slotzuylen.nl/agenda/2021/belle-haar-liefdes-haar-leven/
– Op zondag 19 september organiseert het Utrechtse literaire theater Salon Saffier een 2e wandeling door de stad met het thema Utrecht, zoals Clare Lennart het toen zag. Zie ook de vorige nieuwsbrief. Er zijn nog kaarten, maar het gaat heel snel.
Meer info: https://www.salonsaffier.nl/Programma+informatie.php?id=302&nav=2

Bibliotheeknieuws:
– In augustus zal de bibliotheek weer gewoon open zijn op de aangegeven tijden. Iedereen die wil komen rondkijken en/of boeken lenen en terugbrengen is welkom.
– In september zullen de leesgroep en de poëziegroep aan een nieuw seizoen gaan beginnen. De poëziegroep zit vol, de leesgroep in principe ook, maar er zijn plannen voor een tweede leesgroep. Er worden dit jaar afwisselend nieuw vertaalde Schwob-klassiekers en eigentijdse titles gelezen en besproken.
Meer info: https://vrouwenbibliotheek.nl/2021/08/28/leesgroepen-2021-2022/
– Met veel dank voor hun besprekingen hebben afgelopen maand een aantal recensenten om uiteenlopende redenen te kennen gegeven te willen stoppen met het schrijven van recensies. Nieuwe belangstellenden zijn daarom van harte welkom. Dus als je leuk lijkt om recent uitgekomen boeken (fictie, non-fictie en poëzie) te lezen en bespreken, laat het weten (info@vrouwenibliotheek.nl)
Voor nu veel dank aan Ammy, Merel, Bianca, Lieke en Elizabeth voor jullie bijdragen!!

Nieuwe boeken in de bibliotheek
Veilige haven van Nora Bossong, Omdat de muze van Brigitte de Swart, en weer een aantal giften (veelal klassiekers) van Jacomijn Werkman.

Nieuwe recensies van deze maand als link bijgevoegd:
https://vrouwenbibliotheek.nl/2021/08/08/treinen-en-kamers-door-annelies-verbeke/
https://vrouwenbibliotheek.nl/2021/08/23/tot-het-water-stijgt-door-maryse-conde/
https://vrouwenbibliotheek.nl/2021/08/25/moeders-zullen-nooit-door-katixa-agirre/
https://vrouwenbibliotheek.nl/2021/08/27/restmens-door-marjolein-visser/

De leenbijdrage voor 2021 is opnieuw vastgesteld op € 26,-. Je kunt hiervoor onbeperkt boeken lenen en/of vriendin/vriend van de bibliotheek zijn. Vanaf juli geldt € 15,- voor de rest van het jaar. Iedereen die boeken leent en/of wil gaan lenen wordt vriendelijk verzocht dit bedrag over te maken.
We hebben een nieuw banknummer NL18 RABO 0366 0430 05 ten name van Stichting Es Scent ovv naam en ‘leenbijdrage 2021’. Meer overmaken om de vrouwenbibliotheek extra te ondersteunen mag natuurlijk altijd. Eenmalig een boek lenen kan ook. De bijdrage hiervoor is € 1,- per boek, met een startbedrag van € 5,- per kalenderjaar.

Op www.vrouwenbibliotheek.nl is meer informatie over de bibliotheek te vinden en veel recensies, de nieuwsbrief is ook te lezen via onze website.

Marjolein Datema                                                     Utrecht, 30 augustus 2021

 

Share

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Powered by: Wordpress