Recensies

‘De Belofte’ door Nadine Ahr

Een waargebeurd verhaal over liefde en dementie.

De Belofte van Nadine Ahr is al enige jaren geleden gepubliceerd en in lovende recensies besproken. Toch is het niet overbodig het weer eens onder de aandacht te brengen. Over liefde en dementie zijn al talloze boeken geschreven, maar die onderwerpen raken nooit uitgeput. Bovendien is De Belofte een wel heel mooi en ontroerend verhaal, waarin velen zich zullen herkennen.

Het gaat in dit boek om de belofte die mensen elkaar al dan niet voor God geven om altijd bij elkaar te blijven. Is zo’n belofte wel haalbaar, vooral als een van de twee gaat dementeren? Het antwoord is nee, hoe moeilijk die beslissing ook kan zijn.

Nadine Ahr heeft twee grootouders van vaders kant. Zij vormden de veiligheid in haar bestaan omdat haar ouders zijn gaan scheiden toen ze nog heel klein was. Haar grootvader is niet haar bloedverwant, want haar oma was eerder getrouwd en uit dat huwelijk is Nadine’s vader geboren. Dat maakt allemaal niets uit voor Nadine die dol op beide grootouders is.

In terugblikken wordt de liefdesrelatie tussen opa en oma beschreven. Het is allemaal echt gebeurd, maar het lijkt wel een sprookje dat diep ontroerend is en heel zuiver en eenvoudig is beschreven. Als de twee geliefden eindelijk bij elkaar gekomen zijn, slaat na een aantal gelukkige jaren het noodlot toe: oma gaat dementeren. Dat hele mensonterende proces, dat zo moeilijk te begrijpen is voor de buitenwereld, wordt met pijnlijke precisie weergegeven. Heel eerlijk is beschreven hoe Nadine worstelt met de omgang met haar oma. Ze blijft maar denken dat oma beter kan worden en dat ze de morele plicht heeft oma de waarheid te zeggen. Ze voelt zich steeds schuldig als ze leugentjes om bestwil vertelt, terwijl die juist haar oma rustig maken.

Opa heeft ‘zijn meisje’ zo lang mogelijk thuis gehouden, maar er is een grens aan zijn uithoudingsvermogen. Als zijn grote liefde in een verpleeghuis komt, geeft hij alles op en verhuist met haar mee. Daar komt hij erachter dat hij niet kan leven met een vrouw die volkomen veranderd is en hem niet meer herkent. Hij uit zich moeilijk en lijdt daardoor des te meer onder het feit dat hij zijn belofte, altijd bij haar te blijven, heeft gebroken. Uiteindelijk verhuist hij naar een verzorgingshuis waar hij zal sterven aan een hartinfarct. Bij zijn begrafenis, waar het boek mee begint, is iedereen aanwezig, behalve zijn grote liefde. Een spreker zegt: “De herinnering is het enige paradijs waaruit we niet verdreven kunnen worden.” Nadine weet nu beter: ook het herinneringsvermogen kan verdwijnen, zonder dat je dat wilt. We kunnen wel naar de maan vliegen, maar dementie kunnen we niet genezen.

In De Belofte spelen heden en verleden door elkaar. Het verleden is cursief weergegeven. Alles wordt door de ogen van Nadine gezien, maar toch is het wat vreemd dat haar vader – een zoon van de grootmoeder – nauwelijks aan bod komt. Hij is toch haar enige nog levende kind.

Dit boek is daarom zo indrukwekkend omdat iedereen die ook maar iets met dementie te maken heeft, zich erin kan herkennen. Mensen kunnen veel van het leven verwachten en elkaar van alles beloven, maar het enige dat we werkelijk kunnen doen, is proberen zo goed mogelijk voor elkaar te zijn. Dat is de enige belofte die we tegenover elkaar kunnen doen.

Uitgeverij      Querido, 2014
Pagina’s       237
Vertaald        uit het Duits door Gerda Meijerink (Das Versprechen)
ISBN            978 9021 454 870

Recensie door Janny Wildemast, september 2020

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Powered by: Wordpress