Recensies

‘De Kloof’ door Dorothea Tanning

Op haar 94e debuteerde Dorothea Tanning als prozaschrijfster met De Kloof. Zij was toen al een bekend schilder.

Het verhaal speelt zich af gedurende een weekend op een landgoed aan de rand van de woestijn in Arizona. De landheer Raoul Meridian, geobsedeerd door vleselijke lusten’ experimenteert in een obscuur laboratorium. Wat daar precies gebeurt of staat te gebeuren blijft geheim, maar van de enkele verwijzingen ernaar gaat in het hele verhaal een dreiging uit.
“Zijn erotische experimenten met gewillige partners waren in zijn ogen bezield, extatisch zelfs; eenmaal gewend aan zijn laboratorium konden ze nooit meer verleid worden door puur vlees, hoe verhit dat ook mocht zijn.” (pag 83)

Raoul Meridian is op slinkse wijze eigenaar (met Indiaans personeel) geworden van het landgoed door het 7-jarige meisje Destina als dochter te adopteren. Hij laat Destina min of meer bewaken door de harteloze gouvernante Nelly.
“Nelly, die zelf nooit een kind leek te zijn geweest, maar eerder een achterlijk, emotieloos en koeiig voortbrengsel leek te zijn van een met onkruid overwoekerd weiland, was het grootste blok aan haar (Destina’s) been.”     (pag 96)

De barones en oma van Destina wordt op het landgoed gedoogd, maar lijkt als een onzichtbare, wijze fee uiteindelijk haar kleindochter wel te zullen redden. Tot die tijd leeft het meisje Destina (geboren 1958) in een zelfgeschapen fantasiewereld. Zij draagt een hele geschiedenis van tien eerdere Destina’s met zich mee; alle vrouwelijke afstammelingen van Destina Kirby, die in 1682 trouwde met de zeeman Tray Thomas. Het is een geschiedenis van hekserij, kunstenaars, wereldreizigers, omkoperij en rijkdom, maar ook verval. Deze ‘stamboom’ wordt zeer kort samengevat in het eerste hoofdstuk en schept een soort kader, waarna alles, wat onwerkelijk lijkt, mogelijk wordt.

Raoul Meridian nodigt een aantal zeer verschillende mensen uit voor een weekend in zijn ‘woestijnhuis’, waaronder het jonge, verloofde stel Nadine en Albert.

Meridian hoopt Nadine te winnen voor zijn laboratorium. Daarvoor moet hij eerst Albert kwijt raken; een naieve jongen, die op zijn beurt in de ban raakt van Destina. Destina heeft hem toevertrouwd, dat ze ’s nachts op haar paard de woestijn in trekt en daar haar vriend (een wild dier) ontmoet.

Albert haalt Nadine over om ook ’s nachts te paard de woestijn in te gaan en ze wachten, vervuld van een groot verlangen, op de rand van een afgrond, op een ontmoeting met een leeuw.

Het huis met de achtergebleven bewoners lijkt zich ook steeds meer op de rand van een afgrond te bevinden. Hier spreekt een schrijfster, die ook een surrealistisch schilder was. De vijf volwassenen en het meisje vormen als het ware een ‘tableau vivant’ op het kruispunt van hun leven. Ze zullen gepassioneerd hun droom najagen en ‘iets groots’ meemaken met gevolgen voor de rest van hun leven.

Zal Destina achter de werkelijke identiteit van haar ‘vader’ komen? Zal Meridian zijn grootste sekservaring beleven? Zal Nelly wraak nemen op haar hardvochtige baas? Zal Nadine – zo naïef en overtuigd van de lieflijkheid van de natuur en de wilde dieren – echt een leeuw ontmoeten? Zal Albert, in de ban van Destina, zijn bestemming vinden? Of heeft de oude, wijze oma/barones, uiteindelijk de regie over het lot van al die levens, die ‘op springen’ staan?

De Kloof is een schilderachtig sprookje. De hoofdpersonen worden ‘in het nu’ geportretteerd, met slechts een enkele terugblik op hun persoonlijke achtergrond en karakterontwikkeling. Dat maakt het verhaal wel heel compact en soms wat kunstmatig. Je zou er als lezer wel iets meer over willen weten.

Liefde en wreedheid liggen dicht bij elkaar in het samenzijn en in de ruige natuur. Niet iedereen overleeft het weekend, maar het is geruststellend dat oma en Destina elkaar vinden in een vredige toekomst.

“Nu gaan we weg. We gaan naar ons echte huis; het huis daarginder, waar ik wachtte op jouw terugkeer. Het is ons thuis. Er zijn bomen daar en vogels, niet in kooien maar in de bomen en in de wind….”            (pag 170)

Uitgeverij       Orlando, 2019
Pagina’s        174
Vertaald         uit het Engels door Annelies de Hertogh en Els de Roon Hertoge (Chasm: a weekend)
ISBN               978 9493 081 246

Recensie:door Ammy Langenbach, mei 2020

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Powered by: Wordpress