Recensies

‘Probeer om te keren ‘ ​​door Marijn Sikken

Alma kan haar laag begaafde dochter Michelle, die ze haar ‘schildpadje’ noemt, niet loslaten. Michelle is twee jaar eerder verkracht en praat sindsdien niet meer. Haar moeder heeft wel een vermoeden wie de dader is, maar blijft hangen in ingeslikte boosheid en een tobberige slachtofferrol. Haar onverschillige man Arthur lijkt geen enkele rol te spelen in het leven en de keuzes van Alma. Haar andere dochter Sandra, kan haar niet overtuigen om voor het echte leven te kiezen. Zij is wel het dorp uit ‘gevlucht’ en woont in Berlijn.

De beschrijving van het dorp lijkt gesitueerd in de jaren tachtig, waarin zingeving voor bewoners op het platteland een moeilijk thema is. De schrijfster schetst (in onderkoelde stijl) met weinig woorden hoe een klein dorp beschermend is, maar ook beklemmend. Probeer om te keren lijkt ook te verwijzen naar de angst voor iedere verandering, laat staan ‘vernieuwing’ in het dorp.

Michelle slijt haar dagen in de dorpswinkel bij Eline, waar ze de pakjes sigaretten mag prijzen. De 18-jarige Eline heeft geen enkele ambitie om het dorp te verlaten. “Weet je waar ik van baal. Dat iedereen maar ambities moet hebben en de wereld moet willen zien en talenten moet ontplooien” (pag 139). Voorlopig is Eline tevreden met de seks met Fred, een oudere man, die ze vanaf haar 16e af en toe pijpt, afgewisseld met seks met de, lijkt het, toevallige barbezoeker Bauke. Dat Bauke misschien de man is, die Michelle heeft verkracht is onderdeel van de dorpsroddel, maar dat weet Eline niet. Fred laat het zich aanleunen. “Je bent een vreemd kind. Jij hebt mij gekozen, maar ik heb liever een volwassen vrouw die zelf ook klaarkomt.” (pag 37).

Het gaat steeds slechter met Michelle en wanneer ze met het gooien van een boek de neus van een kleuter breekt, kan de baas van de winkel, Barend, haar niet langer gebruiken. Net als Arthur en Sandra dringt hij er op aan Michelle naar een instelling te brengen. Wanneer Alma op weg is naar een kennismakingsgesprek in een instelling voor Michelle, zegt de Tomtom: ‘Probeer om te keren’. Dit advies lijkt voor het hele leven van Alma te gelden, misschien wel voor het leven van alle dorpelingen. Ga veilig terug naar wat je hebt en zoek geen uitdagingen op. Toch lijkt Alma soms ook spijt te hebben van haar leven. “Voor je het weet, kom je hier niet meer weg; je knippert met je ogen en dertig jaar zijn voorbij; dan zit je in een dorp, waar je ondanks de jaren zwemles, die je gegeven hebt, niemand kent, maar iedereen jou wel, omdat je jongste klappen uitdeelt met een kinderboek. Voor je het weet is het voorbij.” (pag 156)

De schrijfster slaagt er wat mij betreft niet in spanning in het verhaal op te bouwen, ook niet naar het 100-jarige dorpsfeest toe, wanneer een dorpsgenoot Michelle net op tijd redt voor de aanstormende trein. De beschrijvingen sudderen wat door, net zoals de levens van de dorpelingen, waar de kroeg de kroeg blijft en waar drama’s bijna terloops en in het geniep plaatsvinden.

Probeer om te keren is het debuut van Marijn Sikken (1990). In 2011 won zij de jury- en de publieksprijs bij ‘Write now’.

Uitgeverij ​   Cossee, 2017 ​​​​​​​​
Pagina’s      ​ 250​​​​​​​​ ​​
ISBN​ ​           978 9059 367 074

Recensie door Ammy Langenbach, december 2018

Share

One comment

  • 19 december 2018 - 20:42 | Permalink

    nou ga ik het juist lezen: je recensie daagt uit. Mooi!

  • Geef een reactie

    Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

    Powered by: Wordpress