Recensies

‘Ons soort mensen’ door Juli Zeh

In Unterleuten, een dorpje in de schaduw van Berlijn, wonen 200 mensen en ‘Ons kent Ons’. Als burgemeester Seidel een dorpsvergadering belegt, zonder te vertellen waar het over gaat, is de opkomst groot. Hij deelt mee dat er 10 windturbines gebouwd gaan worden in Unterleuten en dat er gezocht wordt naar de juiste locatie om dit te gaan doen. De noodzaak van de bouw is voor de burgemeester evident: het zal de tekorten in de gemeentekas aanvullen.

Als de aanwijsgebieden bekend zijn, blijken er 3 verschillende eigenaren te zijn: Konrad Meiler, een speculant en buitenstaander van het dorp heeft 8 hectare. Dat geldt ook voor Gombrowski, de spil van het dorp. Een nieuwkomer, Linda Franzen, bezit 2 hectare. Omdat er 10 hectare voor de bouw nodig is, hebben Meiler en Gombrowski beiden deze 2 hectare van Franzen nodig. Windturbines zijn nl een winstgevende aangelegenheid.

Hoe deze situatie zich verder ontwikkelt, wordt verteld door 11 hoofdpersonen, allen ingezetenen van het dorp. Steeds krijgen we per hoofdstuk en per hoofdpersoon meer en meer informatie. De onderlinge verhoudingen worden steeds duidelijker. Er is een voordurende machtstrijd aan de gang, vooral tussen de twee in Unterleuten geboren mannen: Gombrowski en Kron.

Gombrowski stamt uit een familie van grootgrondbezitters en is voor de socialist Kron het toppunt van kapitalisme. Hun meer dan 50 jaar oude vete is ontstaan na het in vlammen opgaan van een aantal schuren van Gombrowski. Ook speelt een gebeurtenis van 20 jaar geleden een grote rol. Tijdens een heftig onweer is er een man gedood en een zwaar gewond. De geruchtenmachine in het dorp over de werkelijke toedracht draait op volle toeren.

Tijdens het lezen van de eerste bladzijden, word je het boek al ingetrokken. Spanning, humor en prachtige uitspraken wisselen zich in hoog tempo af. De psychologische portretten worden sterk neergezet. Ook nieuwkomers in het dorp versus autochtonen levert vermakelijke taferelen op. Er is o.m een vogelbeschermer, een paardenfluisteraar, een speculant en een louche autohandelaar en ze strijden allemaal voor hun eigen belang. ‘Alles is Wil’ en ‘Macht is Beweging’. Iedereen zit in zijn eigen universum en de vraag wat de waarheid is dient zich aan.

Het dorp is zelf een entiteit: het heeft de DDR overleefd; je regelt je zaken er onderling, dus geen politie; er is een locale ruileconomie, geen internet maar wel een onafhankelijke drinkwatervoorziening. Wantrouwen heerst alom en de reacties zijn heftig.

Ons soort mensen is een lijvig boek, maar je vliegt er doorheen. Dat komt ook door de vorm: kleine hoofdstukken waarin het verhaal zich ontvouwt. Juli Zeh heeft heeft een prachtige schrijfstijl, intrigerend en fascinerend. Ook associatief roept het wat op. Unterleuten doet aan Übermenschen denken, een term die Nietsche bezigt, net zo als ‘Herren und Sklaven’. Ook al is Unterleuten de naam van een dorp, het thema macht is volop aanwezig. Don Quichot met zijn strijd tegen windmolens komt eveneens in je gedachten. Al met al een geweldig boek. Jammer dat het uit is!

Uitgeverij          Ambo/Anthos, 2016
Pagina’s             670
Vertaald            uit het Duits door Annemarie Vlaming (Unterleuten)
ISBN                  978 9026 334 665

Recensie door Gretha Visser, april 2018

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Powered by: Wordpress