Recensies

‘Alles verandert’ door Kristien Hemmerechts

Alles verandert - Kristien HemmerechtsDe hoofdpersoon uit het verhaal, Iris, is professor. Ze bestudeert de impact van gender op het gedrag van personages in romans en geeft daarnaast les op de universiteit. Ze wordt verliefd op één van haar (buitenlandse) studentes, Agnieszka, en krijgt een seksuele relatie met haar. De studente zoekt haar op en verblijft enkele dagen in haar woning om vervolgens zonder woorden weg te gaan. Wanneer ze een zelfmoordpoging onderneemt en via facebook uitlekt dat Iris haar misbruikt zou hebben wordt Iris op non actief gezet.

Ook via facebook komt ze op het spoor van haar ‘verloren’ zoon. Twee jaar hebben ze geen contact gehad. Hij blijkt op een villa en de paarden van een diplomaat te passen. Hij wordt hierbij geholpen door een Somalische tuinman, Imamu, en diens tweede vrouw. Iris voelt zich naar eigen zeggen als een potvis met een batterij harpoenen in haar kapotte rug, wanneer ze bij haar zoon arriveert. Ze besluit tijdelijk bij hem te logeren en samen halen ze daar de verloren tijd in. Aanvankelijk krijgt het verhaal hier een idyllische wending. Iris komt tot rust. Ze bouwt een vriendschap op met haar buurman.

Die rust wordt verstoord wanneer ze op een dag beroofd en verkracht wordt met haar eigen dildo door drie Afrikaanse vrouwen. Zij en haar zoon besluiten geen aangifte te doen. Ook niet wanneer één van de vrouwen haar intrek neemt bij Imamu. Iris voelt zich zeer onveilig in de villa, maar moet hier alleen haar weg in vinden. Ze ervaart geen steun van haar omgeving.

De titel Alles verandert is zeer toepasselijk. Iris vindt het moeilijk te accepteren dat haar kinderen zelfstandig worden en haar zorg niet meer nodig hebben. Ze heeft de behoefte te zorgen voor mensen, zoals voor Agnieszka, maar ook voor de tweede vrouw van Imamu die door een besnijdenis moeite heeft een zwangerschap te volbrengen. Ter verdediging van haar relatie met de studente voert Iris aan dat zij haar rol als moeder en docente heeft verward. Ze wilde als een moeder de last waaronder Agnieszka gebukt ging verlichten. Ook hierin komt de verandering in rollen mijn inziens naar voren.

Haar werk en aanzien verandert. Door haar vermeende affaire wordt het vak waarmee zij zo verworven is geschrapt. Tevens wordt ze niet meer uitgenodigd als spreker op een congres. Iris identificeert zich met haar werk en moet hiermee leren omgaan.

Ook haar seksuele beleving verandert, aanvankelijk had ze betaalde seks, met Agnieszka haar eerste lesbische contacten en na de verkrachting zal ze wederom haar seksualiteit ontdekken.

Het boek begint met een erotische scene, die mij overviel. Op de omslagtekst wordt niet de suggestie gewekt dat seksualiteit een prominente rol speelt in het boek. Overigens maakt dit het boek niet minder aantrekkelijk. De vanzelfsprekendheid waarmee er over seksualiteit geschreven is prettig om te lezen.

Het verhaal is helder en treffend beschreven. Af en toe worden Belgische uitdrukkingen gebruikt, wat de lezer er aan herinnert dat de auteur van Belgische komaf is. Ik vind het een goed boek, dat de worsteling van een vrouw op middelbare leeftijd pakkend beschrijft.

Ter informatie op de achtergrond is het wellicht goed om te weten dat ik Alles verandert heb als op zichzelf staand boek gelezen en gerecenseerd, en niet in samenhang met de beroemde roman In ongenade van J.M. Coetzee. Kristien Hemmerechts bestudeert net als Iris de impact van gender op personages. Ze heeft bij het schrijven van Alles verandert het plot van In ongenade omgezet naar een versie met een vrouwelijke hoofdpersoon.

Over de auteur: (bron uitgeverij de Geus)
Kristien Hemmerechts (1955) maakte naast haar vele romans en verhalenbundels ook naam met haar autobiografische essays. Taal zonder mij (1997) is daarvan ongetwijfeld het bekendste. Met haar kenmerkende stijl weet ze de meest ingewikkelde thema’s op een invoelbare manier te verwoorden.
Bij De Geus verschenen tot dusver De dood heeft mij een aanzoek gedaan (2010) en de romans Gitte (2011), Haar bloed (2012) en een heruitgave van Ann (2012). In 2012 volgde Kronkelpaden van het geheugen, waarin ze de werking van het geheugen onderzoekt. In 2014 verscheen De vrouw die de honden eten gaf, een boek dat omwille van het onderwerp (Michelle Martin) veel stof deed opwaaien, en omwille van de kwaliteit veel lof kreeg.

Uitgeverij               De Geus
Pagina’s                  282
ISBN                       978 9044 534 245

recensie door Esther Warnaar, april 2016

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Powered by: Wordpress