Recensies

‘In ongetemde staat’ door Roxane Gay

Mireille Jameson is een jonge succesvolle vrouw, die samen met haar Amerikaanse man en baby haar ouders bezoekt in Haiti. Mireille is geboren en getogen in Amerika, haar ouders komen uit Haiti en zijn tijdens haar middelbare schooltijd terug verhuisd naar hun vaderland. Haar vader heeft een bouwbedrijf en is erg vermogend. Haiti wordt in het boek beschreven als een land waar ontvoeringen gelden als een zakelijke transactie. Mireille kent meerdere mensen in haar directe omgeving die ontvoerd zijn geweest en redelijk ongedeerde zijn teruggekeerd.

Wanneer ze tijdens haar bezoek uit de auto wordt gesleurd en meegenomen, verwacht Mireille dan ook snel weer terug te kunnen naar haar gezin. Ze weet op dat moment niet dat haar vader geen losgeld zal betalen. Hij houdt vast aan zijn principe dat mensen alleen geld van hem krijgen als ze dat met zweet en hard werken verdiend hebben. Hij gelooft dat de ontvoerders haar vrij zullen laten als ze door hebben dat er niets te halen valt. Mireilles moeder is een zeer volgzame vrouw, die niet tegen haar man in gaat.

Mireilles ontvoerders worden aangevoerd door een zogenaamde commandant met een litteken onder zijn oog. Hij laat haar het losgeld eisen van 1 miljoen dollar, dat in twee dagen moet worden betaald. Mireille verzet zich hevig. De commandant vindt dat ze het spelletje niet meespeelt, door haar houding wordt ze als straf ze verkracht door haar ontvoerders. Tipierre, een van de ontvoerders, is verliefd op Mireille. In ruil voor haar liefde koopt hij de andere ontvoerders, na de eerste verkrachting, af. Zoals hij zegt: “ik heb je voor mezelf gekocht”. De commandant heeft hij echter niet kunnen afkopen. Door hem wordt Mireille gedurende haar hele gevangenschap met regelmaat verkracht.

Na een mislukte ontsnappingspoging besluit Mireille dat er een andere manier van vechten bestaat. Ze veinst overgave. Ze wist haar herinneringen uit en wordt niemand.

Het verhaal wordt ook vanuit de belevening van echtgenoot Michael verteld. Hij wordt wanhopig van de stugge opstelling van de ouders van Mireille. Zelf heeft hij als kind geleerd te jagen. Hij wordt rusteloos van het wachten en gaat met Mireilles neef Victor gewapend op pad en vragen her en der rond. Ze vinden Mireille niet. Uiteindelijk lukt het Michael om het losgeld te betalen. De commandant laat haar gaan, nadat hij haar nog een keer heeft laten “genieten”. Daarna rent ze haar vrijheid tegemoet, maar ze voelt zich meer dood dan levend. Door haar overlevingsstrategie om niemand meer te zijn, is ze zichzelf helemaal kwijt.

Tijdens de dertien dagen van gevangenschap ontvouwt zich, door middel van flashbacks, het verhaal van de, in mijn ogen, gecompliceerde liefde tussen Mireille en haar echtgenoot. Mireille heeft haar man Michael tijdens haar rechtenstudie ontmoet. Het begin van hun liefde lijkt op jagen, aantrekken en afstoten. Michael komt uit het Middenwesten waar zijn ouders een boerderij hebben. Ondanks Mireilles pittige karakter gaat het stel samenwonen en Mireille raakt per ongeluk in verwachting. Ze staat aanvankelijk ambivalent tegenover de zwangerschap, maar Michael omarmt het idee onmiddellijk.

Al voor haar ontvoering wist Mireille dat er vele manieren bestaan om een lichaam te breken. Zoals de keer enkele jaren voor haar ontvoering, wanneer haar schoonmoeder ernstig ziek wordt. Mireille nam vrij van haar werk en zat weken lang aan haar schoonmoeder’s bed. Het gevoel gebroken te zijn heeft Mireille na haar vrijlating. Ze is zichzelf volledig kwijt, doolt door het land en eindigt uiteindelijk op de boerderij van haar schoonouders. Met heel veel liefde en geduld helpen haar schoonouders Mireille weer om zichzelf terug te vinden.

De delen die over Mireille gaan worden in de eerste persoon geschreven, terwijl de delen over Michael vanuit de derde persoon geschreven. Door zijn kant van het verhaal te beschrijven krijgt Michael meer karakter. Dit geeft het verhaal verdieping.

Ik vond In ongetemde staat een erg indrukwekkend boek. Het was door de afwisseling van flashbacks en de verschillende verhaallijnen prettig om te lezen. Het karakter van Mireille vond ik niet prettig, waardoor ik moeite had om met haar mee te leven, ondanks de gruwelijkheid van haar gevangenschap en verkrachtingen. Het gaf mij als lezer een tegenstrijdig gevoel.

Over de auteur
Roxane Gay (1974) is een Amerikaanse schrijfster, professor, redactrice, blogger en commentatrice. Ze is hoogleraar Engels aan de Purdue University. Ze schrijft opiniestukken in The New York Times, is oprichtster van Tiny Hardcore Press en redactrice bij meerdere tijdschriften o.a. PANK, een non-profit collectief voor literaire kunsten.
Eerder verscheen van haar de geruchtmakende essaybundel Slechte feministe.

Uitgeverij         Cargo, 2015
Pagina’s            363
Vertaald            uit het Engels door Aleid van Eekelen-Benders  (In untamed state)
ISBN                  978 90 23492344

recensie door Esther Warnaar, februari 2015

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Powered by: Wordpress